استادیار گروه معارف اسلامی، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران
چکیده
اهلبیت علیهم السلام در بسیاری از روایات به تأویل آیات قرآن پرداختهاند؛ اما در تفاسیر و کتب روایی، روایات تأویلی از تفسیری تفکیک نشده است. جداسازی روایات تأویلی از روایات تفسیری و تعیین نوع تأویل آنها اهمیت و ضرورت دارد. این پژوهش در پی یافتن پاسخ به این پرسش بوده که در روایات تأویلیِ سورۀ نمل چه نوع تأویلاتی صورت گرفته است؟ در این راستا، بر اساس معنای اصطلاحی تأویل قرآن در آیات و روایات، روایات تأویلی سورۀ نمل از بین روایات تفسیری آن استخراج و با روش توصیفی- تحلیلی مشخص شد که شش نوع تأویل در این روایات وجود دارد که عبارتاند از: معنای باطنی آیه، مصداق باطنی آیه، مصداق اطلاق یا عموم آیه، مصداق آیه در گذر زمان (جری و تطبیق)، معنای آیه متشابه و تحقق مفاد آیه.